Bằng B1 Lái Được Những Loại Xe Nào? Danh Sách Xe & Quy Định Mới

Bằng lái xe B1 cho phép người sở hữu điều khiển ô tô chở người đến 9 chỗ ngồi (bao gồm cả chỗ của người lái xe), ô tô tải có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg và máy kéo kéo một rơ moóc có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg. Tuy nhiên, phạm vi điều khiển thực tế còn phụ thuộc vào việc đó là bằng B1 số tự động hay B1 số sàn, đồng thời tuyệt đối không được hành nghề kinh doanh vận tải.

Để giúp bạn nắm rõ quy định pháp luật, tránh các lỗi vi phạm giao thông không đáng có và lựa chọn hạng bằng phù hợp với nhu cầu, dưới đây là phân tích chi tiết về các loại xe mà bằng B1 được phép và không được phép vận hành.

Bằng B1 lái được những loại xe nào theo quy định pháp luật?

Căn cứ theo quy định của Luật Giao thông đường bộ và các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe (GPLX), bằng B1 được chia thành hai nhóm chính với phạm vi điều khiển xe cụ thể như sau:

Bằng B1 lái được xe gì?

Bằng B1 (số tự động) được lái: Ô tô số tự động chở người đến 9 chỗ; ô tô tải số tự động dưới 3.500 kg; ô tô dùng cho người khuyết tật. Bằng B1 (số sàn/cơ khí) được lái thêm ô tô số sàn đến 9 chỗ và ô tô tải dưới 3.500 kg. Cả hai loại bằng B1 đều không được lái xe kinh doanh vận tải.

Bằng B1 tự động (B11) lái được xe gì?

Bằng B1 số tự động (thường được mã hóa hoặc ghi rõ trên mặt sau GPLX là hạng B1 số tự động/B11) được cấp cho người không hành nghề lái xe để điều khiển các loại xe sau:

• Ô tô số tự động chở người đến 9 chỗ ngồi: Bao gồm các dòng xe sedan, hatchback, SUV, CUV, MPV từ 4 chỗ, 5 chỗ, 7 chỗ đến 9 chỗ (tính cả ghế lái).

• Ô tô tải số tự động: Bao gồm ô tô tải chuyên dùng số tự động có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg.

• Ô tô dùng cho người khuyết tật: Các dòng xe được thiết kế hoặc cải tạo đặc biệt bằng hệ thống số tự động để phù hợp với người khuyết tật.

Bằng B1 cơ khí (B1 số sàn cũ) lái được xe gì?

Bằng B1 cơ khí là loại GPLX B1 được cấp cho người học cả xe số sàn và xe số tự động nhưng không đăng ký hành nghề kinh doanh. Người có bằng B1 cơ khí được phép điều khiển:

• Ô tô chở người đến 9 chỗ ngồi: Bao gồm cả xe số sàn (MT) và xe số tự động (AT).

• Ô tô tải, ô tô tải chuyên dùng: Có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg (cả số sàn và số tự động).

• Máy kéo kéo một rơ moóc: Có trọng tải thiết kế dưới 3.500 kg.

Bằng B1 có lái được xe bán tải (Pickup) và xe tải van không?

Có. Người có bằng lái xe B1 (cả bản số tự động và số sàn) hoàn toàn được phép điều khiển xe bán tải (Pickup) và xe tải van, miễn là các phương tiện này đáp ứng hai điều kiện:

1. Trọng tải chở hàng thiết kế dưới 3.500 kg.

2. Số chỗ ngồi thiết kế không vượt quá 9 chỗ.

Đối với bằng B1 số tự động, xe bán tải hoặc xe tải van đó phải là dòng xe sử dụng hộp số tự động.

Bằng B1 KHÔNG được lái những loại xe nào?

Nhiều người sử dụng GPLX hạng B1 thường mắc phải các sai lầm nguy hiểm do không nắm rõ ranh giới pháp lý của loại bằng này.

Bằng B1 có lái được xe số sàn không?

• Nếu bạn sở hữu bằng B1 số tự động (B11): Bạn KHÔNG được phép lái xe số sàn. Việc điều khiển xe số sàn khi chỉ có bằng B1 tự động bị tính là vi phạm lỗi điều khiển xe không đúng loại xe ghi trong giấy phép lái xe.

• Nếu bạn sở hữu bằng B1 cơ khí: Bạn ĐƯỢC phép lái xe số sàn.

Bằng B1 có được lái xe kinh doanh vận tải, chạy Grab không?

TUYỆT ĐỐI KHÔNG. Đây là điểm khác biệt quan trọng nhất của bằng B1 so với bằng B2.

Người có bằng B1 không được phép lái các loại xe kinh doanh vận tải dưới bất kỳ hình thức nào, bao gồm:

• Lái xe taxi truyền thống, taxi công nghệ (Grab, Be, Xanh SM…).

• Lái xe khách, xe buýt, xe hợp đồng chở khách thu tiền.

• Lái xe tải chở hàng thuê cho doanh nghiệp hoặc cá nhân khác.

• Lái xe dịch vụ đưa đón học sinh, nhân viên có thu phí.

Lưu ý: Nếu bạn sở hữu xe cá nhân (đứng tên cá nhân hoặc công ty gia đình) và tự lái xe đó đi làm, đi chơi hoặc chở hàng hóa của chính gia đình mình (không thu cước vận tải) thì bằng B1 hoàn toàn hợp lệ.

Bảng tổng hợp chi tiết các dòng xe bằng B1 được phép và không được phép điều khiển

Loại phương tiện / Dịch vụ	Bằng B1 số tự động	Bằng B1 cơ khí (Số sàn)
Ô tô số tự động 4 – 9 chỗ	Có	Có
Ô tô số sàn 4 – 9 chỗ	Không	Có
Xe bán tải (Pickup) số tự động (< 3.5 tấn)	Có	Có
Xe bán tải (Pickup) số sàn (< 3.5 tấn)	Không	Có
Ô tô tải số tự động (< 3.5 tấn)	Có	Có
Ô tô tải số sàn (< 3.5 tấn)	Không	Có
Xe chở người trên 9 chỗ (16 chỗ, 29 chỗ…)	Không	Không
Xe tải có tải trọng thiết kế ≥ 3.500 kg	Không	Không
Lái xe Grab, Taxi, Xe hợp đồng kinh doanh	Không	Không

Điểm mới về hạng bằng B1 theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ

Căn cứ theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2025), hệ thống phân hạng Giấy phép lái xe tại Việt Nam có sự điều chỉnh để phù hợp với chuẩn quốc tế (Công ước Viên 1968).

Phân hạng bằng B1 thay đổi như thế nào?

Theo quy định mới:

• Hạng B1: Cấp cho người điều khiển xe mô tô ba bánh và các loại xe quy định cho giấy phép lái xe hạng A1 (thay thế cho quy định hạng A3 cũ đối với xe 3 bánh).

• Hạng B: Cấp cho người điều khiển ô tô chở người đến 08 chỗ (không kể chỗ của người lái xe); ô tô tải và ô tô chuyên dùng có khối lượng toàn bộ theo thiết kế đến 3.500 kg; ô tô quy định cho hạng B kéo rơ moóc có khối lượng toàn bộ theo thiết kế đến 750 kg.

Quy định chuyển tiếp đối với người đã có GPLX B1 cấp trước đó

Nếu bạn đã được cấp bằng B1 trước thời điểm Luật mới có hiệu lực, bạn không cần phải lo lắng:

• Giấy phép lái xe B1 đã cấp tiếp tục được sử dụng theo thời hạn ghi trên bằng.

• Người có GPLX hạng B1 số tự động cấp trước ngày Luật mới có hiệu lực, khi có nhu cầu đổi, cấp lại GPLX sẽ được đổi sang GPLX hạng B với điều kiện ghi hạn chế là chỉ được điều khiển ô tô số tự động.

• Người có GPLX hạng B1 cơ khí khi đổi, cấp lại sẽ được chuyển đổi sang GPLX hạng tương ứng theo quy định hướng dẫn chuyển đổi của Bộ Công an và Bộ Giao thông Vận tải.

So sánh bằng lái xe B1 và B2: Nên học hạng bằng nào?

Để đưa ra quyết định nên học bằng B1 hay B2, bạn có thể tham khảo chi tiết sự so sánh dưới đây.

Bảng so sánh B1 và B2 về loại xe, thời hạn và độ tuổi

Tiêu chí	Bằng B1 (Số tự động)	Bằng B2
Loại xe điều khiển	Ô tô số tự động đến 9 chỗ, xe tải tự động < 3.5 tấn	Ô tô số sàn + tự động đến 9 chỗ, xe tải < 3.5 tấn
Mục đích sử dụng	Cá nhân, gia đình, không kinh doanh	Cá nhân + Kinh doanh vận tải (Grab, Taxi, Xe tải)
Độ tuổi học	Từ đủ 18 tuổi trở lên	Từ đủ 18 tuổi trở lên
Thời hạn bằng	Nữ đến 55 tuổi, Nam đến 60 tuổi (Trường hợp > 45/50 tuổi: Cấp 10 năm/lần)	10 năm kể từ ngày cấp
Độ khó khi thi	Dễ hơn, không lo chết máy bài vệt bánh xe/dốc	Yêu cầu kỹ thuật côn – số, dễ bị trừ điểm/trượt

Nên chọn học bằng B1 hay B2?

• Bạn nên chọn học bằng B1 nếu:

  • Chỉ có nhu cầu di chuyển cá nhân, chở gia đình bằng xe số tự động.

  • Là phụ nữ, người lớn tuổi hoặc người muốn quá trình học và thi sát hạch nhẹ nhàng, giảm bớt áp lực thao tác chân côn.

  • Muốn sở hữu tấm bằng có thời hạn kéo dài đến tuổi nghỉ hưu mà không phải làm thủ tục đổi bằng định kỳ 10 năm/lần như B2.

• Bạn nên chọn học bằng B2 nếu:

  • Có ý định chạy xe công nghệ (Grab, Be), taxi hoặc chạy xe dịch vụ chở khách/hàng hóa.

  • Muốn lái được đa dạng tất cả các dòng xe (cả số sàn và số tự động).

  • Dự định công tác tại các cơ quan, doanh nghiệp có sử dụng xe công vụ số sàn.

Quy định về điều kiện, độ tuổi và thời hạn sử dụng GPLX B1

Độ tuổi và điều kiện sức khỏe học bằng B1

• Độ tuổi: Công dân Việt Nam hoặc người nước ngoài cư trú hợp pháp tại Việt Nam từ đủ 18 tuổi trở lên (tính đến ngày dự thi sát hạch) có quyền đăng ký học và thi bằng B1.

• Sức khỏe: Có giấy khám sức khỏe dành cho người lái xe do cơ sở y tế cấp huyện trở lên cấp, xác nhận đủ điều kiện điều khiển ô tô hạng B1. Người không đủ điều kiện sức khỏe bao gồm: Người rối loạn tâm thần cấp tính, người liệt một chi trở lên, người có thị lực dưới 10/10 (khi đã đeo kính), mù màu…

Thời hạn của bằng lái xe B1 là bao lâu?

Thời hạn của GPLX B1 có điểm khác biệt rất lớn so với các hạng bằng khác:

• GPLX B1 có thời hạn đến khi người lái xe đủ 55 tuổi đối với nữ và đủ 60 tuổi đối với nam.

• Trường hợp người lái xe là nữ trên 45 tuổi hoặc nam trên 50 tuổi mới đăng ký học bằng B1 thì GPLX được cấp có thời hạn 10 năm/lần.

Mức xử phạt khi điều khiển xe không đúng quy định của bằng B1

Khi sở hữu bằng lái B1, nếu tài xế cố tình điều khiển các dòng xe vượt quá phạm vi thẩm quyền sẽ bị xử phạt hành chính nghiêm khắc theo Nghị định 100/2019/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 123/2021/NĐ-CP):

• Điều khiển xe số sàn (đối với bằng B1 số tự động): Bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng do vi phạm lỗi “Điều khiển xe không đúng loại xe ghi trong giấy phép lái xe”.

• Lái xe kinh doanh vận tải (Grab, taxi…): Nếu kiểm tra phát hiện xe đang hoạt động kinh doanh vận tải nhưng tài xế chỉ có bằng B1, cả tài xế và chủ xe sẽ bị xử phạt theo quy định về vi phạm điều kiện kinh doanh vận tải.

• Lái xe vượt quá số chỗ hoặc tải trọng quy định: Bị phạt tiền tương đương với lỗi Không có Giấy phép lái xe (mức phạt từ 10.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng), đồng thời bị tạm giữ phương tiện đến 07 ngày.

Hỏi đáp về bằng lái xe B1

1. Bằng B1 có lái được xe 7 chỗ không?

Trả lời: Có. Bằng B1 (cả bản số tự động và số sàn) cho phép điều khiển các loại ô tô chở người đến 9 chỗ ngồi. Do đó, tất cả các dòng xe 7 chỗ như Mitsubishi Xpander, Toyota Fortuner, Ford Everest, KIA Carnival… người có bằng B1 đều được phép lái, miễn là đúng loại hộp số ghi trên bằng.

2. Bằng B1 có lái được xe máy không?

Trả lời: Không. Giấy phép lái xe hạng B1 chỉ áp dụng cho ô tô và máy kéo dưới 3,5 tấn, không có giá trị thay thế cho bằng lái xe máy (hạng A1, A2 hay A mới). Để lái xe máy dung tích từ 50cm3 trở lên, bạn bắt buộc phải thi cấp GPLX hạng A tương ứng.

3. Bằng B1 tự động có nâng hạng lên B2 hoặc C được không?

Trả lời: Có. Người có GPLX hạng B1 số tự động hoàn toàn có thể học và thi nâng hạng lên B2 hoặc C. Yêu cầu là tài xế phải có thời gian lái xe an toàn từ 01 năm trở lên và có đủ 12.000 km lái xe an toàn trở lên, sau đó tham gia khóa đào tạo và kỳ thi sát hạch nâng hạng theo quy định.

4. Học bằng B1 mất bao lâu?

Trả lời: Theo quy định của Bộ Giao thông Vận tải, thời gian đào tạo lý thuyết và thực hành lái xe hạng B1 số tự động là 204 giờ (trong đó lý thuyết: 80 giờ, thực hành lái xe: 124 giờ). Tổng thời gian từ lúc nộp hồ sơ, học và thi sát hạch thường kéo dài từ 3 đến 4 tháng.

5. Bằng B1 có được lái xe biển số vàng không?

Trả lời: Không. Ô tô mang biển số vàng là xe hoạt động kinh doanh vận tải. Do bằng B1 quy định rõ “không hành nghề kinh doanh vận tải”, nên người chỉ có bằng B1 không được phép điều khiển xe biển số vàng chạy dịch vụ kinh doanh.